Pas op voor deze dooddoeners

Niets is zo frustrerend als het gebruik van dooddoeners tijdens discussies. Je kunt er namelijk niet goed op reageren, want het slaat een discussie – what’s in a name? – gelijk dood. Het maakt het vinden van oplossingen alleen maar moeilijker, zo niet onmogelijk.

Er is een aantal veelgebruikte dooddoeners tijdens discussies:

Dat is dan jouw mening. Het idee erachter is dat iedereen toch zijn eigen mening over een bepaald probleem heeft en blijft houden. Daarom zou er toch geen oplossing te vinden zijn en zou het geen zin hebben om met elkaar erover te praten.

Onderzoek in hoeverre de meningen werkelijk van elkaar verschillen. Zijn er echt geen overeenkomsten te vinden? En ook al verschillen de meningen te veel, je zult toch een keer een afweging moeten maken en een besluit moeten nemen.

Niet besluiten is ook een besluit!

Dooddoeners met doemscenariosHet vals inspelen op emotie. Met vals bedoel ik dat het gebruikt wordt om de discussie neer te slaan. Doemscenario’s worden ingezet op verschillende onderwerpen, bijvoorbeeld werkgelegenheid, de economie en gezondheid. Miljoenen mensen zullen hun baan verliezen, de economie zal instorten, de gezondheid van mensen staat op het spel.

Deze uitspraken klinken redelijk, maar er wordt zo hard op de emotie gespeeld door doemscenario’s te noemen die niemand wil, waardoor de ander niets meer kan zeggen en haar mening of voorstel belachelijk klinkt.


We hebben niet genoeg informatie
.
Er is nooit genoeg informatie om te voorspellen hoe zaken zullen gaan verlopen. Niemand kan in de toekomst kijken en voorspellen hoe factoren precies zullen inspelen op een complex vraagstuk. Bovendien heb je niet altijd de tijd om te wachten tot de wetenschap het een en ander ‘ontdekt’ heeft.

Natuurlijk kan het zijn dat er echt niet genoeg informatie is over de gevolgen van een bepaald besluit – denk aan de invoering van een nieuwe medicijn of technologie. Maar vaak wordt deze dooddoener gebruikt als excuus om de discussie stil te leggen. Ga op zoek naar meer informatie die kan bijdragen aan het oplossen van het probleem en probeer vanuit voldoende informatie een afweging te maken.

Dooddoeners zijn in mijn ogen een signaal dat iemand niet (meer) deel wil nemen aan een discussie. Daar kunnen veel redenen voor zijn. Diegene ziet niet dat er een probleem is, dus waarom zou hij deelnemen? Vaak wil iemand ook gewoon gelijk krijgen en niet openstaan voor de mening van een ander. Wat ook voorkomt is dat iemand een standpunt heeft, maar daar eigenlijk geen goede argumenten voor kan bedenken, maar wel zijn standpunt wil doordrukken.

Let op deze dooddoeners – bij jezelf en bij je gesprekspartner – en probeer te achterhalen wat er eigenlijk mee gezegd wordt, zodat je weer verder kunt met de discussie, een afweging kunt maken en zo verder kunt met het oplossen van een bepaald probleem.

3 Responses

  1. Chris Maas Geesteranus
    |

    Dooddoeners: in de tachtiger en negentiger jaren noemden we dat bij de overheid ‘creativiciden’. Er waren/zijn er vele (jammer dat ik nu niet bij die lijst kan wegens langdurig verblijf in het buitenland), ik noem er een paar:
    – dat hebben we al geprobeerd
    – daar is geen geld voor
    – de baas wil het niet
    – er is geen tijd voor
    – dat levert niks nieuws op
    – hoe dacht je dat aan te pakken
    – daarvoor is geen steun te verwachten
    – dat moet een andere organisatie maar doen.

    Ik ben het met je eens: een gemakkelijke manier om de creativiteit van mensen en de discussie dood te slaan. Het wapen ertegen? Nee, niet alleen verder gaan maar steun onder collega’s verwerven, druk opvoeren op leidinggevenden. IK merk dat hier op St. Maarten waar mijn vrouw les geeft in een situatie die nauwelijks te beschrijven is, qua leerlingen en qua collega’s. En ieder lichting uit NL (ieder jaar) komt met frisse moed lesgeven; na eenmaand storten de eersten in. Niemand heeft dan nog de moed de – broodnodige – veranderingen door te zetten. Maar ik wijs er steeds op dat ze het steeds weer individueel proberen en dat lukt niet met een onwillig management en zeker met een machtige ‘bestuursmanager’ die ALLES bepaalt. Zonder hem, en hij wil heel weinig verandering – die immers zijn positie kan schaden – verandert er niets. De rest van het bestuur strijkt een inkomen op en doet/weet van niets. Amen?

  2. Fenanda
    |

    @Chris Ha, ‘creativiciden’ kende ik nog niet. Regelmatig laten mensen zich afpoeieren met zulke dooddoeners, ze stoppen er mee of gaan inderdaad alleen verder. Ik zou zeggen: probeer zulke reacties te gebruiken in je voordeel: wat wordt ermee gezegd? En hoe kan je een leidinggevende en collega’s mee krijgen? Alleen verder gaan in een organisatie is als trekken aan een dood paard: heel vermoeiend.

  3. Jessica Maas
    |

    Daar ben je nog te jong voor…

    Als je meer ervaring hebt zul je…

    Voordat jij hier werkte…

    we nemen met mee in de besluitvorming

    En de Rutteriaanse: ik heb er alle begrip voor, maar ben het er niet mee eens

    Tenslotte: Het woord MAAR gaat altijd aan een dooddoener vooraf